L298N Çift Motor Sürücü Kartı - Gerilim Regülatör (Kırmızı PCB)
L298N çift motor sürücü kartı, STMicroelectronics üretimi L298 entegresini taşıyan ve iki adet DC motoru ya da tek bir step motoru aynı anda yön ve hız kontrolüyle sürebilen bir çift H-köprü modülüdür. Kart üzerindeki H-köprü mimarisi sayesinde her motor birbirinden bağımsız olarak ileri, geri ya da durdurma yönünde çalıştırılabilir; ENA ve ENB pinlerine uygulanan PWM sinyali ile motor hızı kademesiz şekilde ayarlanabilir. Kart üzerinde bulunan gerilim regülatörü, motor besleme hattından türetilen gerilimi 5V seviyesine indirerek belirli koşullarda mikrodenetleyici tarafını ayrı bir güç kaynağına ihtiyaç duymadan besleyebilir. Kırmızı PCB üzerine yerleştirilmiş vidalı klemensler motor ve güç bağlantılarını kolaylaştırırken, entegrenin üzerindeki soğutucu yüksek akımlarda oluşan ısıyı dağıtmaya yardımcı olur. Arduino, STM32, Raspberry Pi gibi hemen her mikrodenetleyici ile lojik seviye uyumlu şekilde çalışır. Kartın üzerindeki vidalı klemensler sayesinde motor ve güç kabloları lehim yapmadan hızlıca bağlanabilir, bu da prototip aşamasında sık sık motor değiştirmeyi ya da bağlantı düzenini yeniden kurmayı kolaylaştırır. Hem tek yönlü sabit hızlı uygulamalarda hem de yön ve hızın anlık olarak değiştiği kapalı çevrim kontrol sistemlerinde kullanılabilecek şekilde tasarlanmıştır.
Teknik Özellikler
| Sürücü Entegre | L298N (STMicroelectronics, Multiwatt15 paket) |
| Köprü Tipi | Çift H-Köprüsü (Dual Full Bridge) |
| Motor Besleme Gerilimi (Vs) | 5V - 35V DC |
| Lojik Besleme Gerilimi (Vss) | 5V (dahili regülatörden ya da harici olarak 4,5V - 7V) |
| Kanal Başına Maksimum Çıkış Akımı | 2A sürekli (kısa süreli tepe değer 3A) |
| İki Kanal Toplam Maksimum Akım | 4A |
| Sürülebilen Motor Sayısı ve Tipi | 2 adet DC motor veya 1 adet step motor (unipolar/bipolar) |
| Yön Kontrol Pinleri | IN1, IN2 (Motor A) / IN3, IN4 (Motor B) |
| Hız Kontrol Pinleri | ENA, ENB (PWM enable girişleri) |
| Dahili Gerilim Regülatörü | 5V çıkışlı, jumper ile devreye alınıp çıkarılabilir |
| Akım Algılama | Her köprü için ayrı akım ölçüm pini (sense resistor bağlantı noktası) |
| Lojik Giriş Eşik Seviyeleri | Düşük seviye ≤1,5V, yüksek seviye ≥2,3V |
| Aşırı Isınma Koruması | Entegre üzerinde dahili termal kapama devresi |
| Soğutma | Entegrenin üzerinde pasif alüminyum soğutucu |
| Bağlantı Tipi | Vidalı klemens (güç ve motor çıkışları), pin header (kontrol sinyalleri) |
| PCB Rengi | Kırmızı |
| Uyumlu Kontrolcüler | Arduino, STM32, Raspberry Pi, PIC gibi 5V/3,3V lojik seviyeli mikrodenetleyiciler |
| Step Motor Sürüş Modu | IN pinlerinin sırayla tetiklenmesiyle tam adım veya yarım adım sürüş |
Öne Çıkan Özellikler
- Çift H-köprü yapısı sayesinde iki DC motoru birbirinden bağımsız olarak aynı anda yön ve hız kontrolüyle çalıştırabilir.
- ENA ve ENB pinlerine uygulanan PWM sinyaliyle motor hızı sıfırdan maksimuma kadar kademesiz şekilde ayarlanabilir.
- Üzerindeki dahili 5V regülatör, uygun gerilim aralığında motor besleme hattından mikrodenetleyici için ayrı bir gerilim üretir ve tek kaynaktan besleme imkanı sunar.
- Entegrenin üzerinde bulunan soğutucu, yüksek akım çeken motorlarda ısınmayı geciktirerek kartın daha kararlı çalışmasını destekler.
- Her köprü için ayrılmış akım algılama pinleri, motor akımının harici bir devre ile izlenmesine ve gerektiğinde akım sınırlaması uygulanmasına olanak tanır.
- Vidalı klemens bağlantıları, motor ve güç kablolarının lehim gerektirmeden hızlıca takılıp sökülmesini sağlar.
- Entegrenin dahili termal koruma devresi, aşırı yüklenme durumunda çıkışları keserek kalıcı hasarı önlemeye çalışır.
- Aynı kart üzerinden hem DC motor hem de step motor sürülebildiği için farklı proje tiplerinde tekrar tekrar kullanılabilecek genel amaçlı bir sürücü olur.
Kullanım Alanları
- Robotik taban üzerindeki iki tekerlek motorunun yön ve hızını tek karttan kontrol ederek diferansiyel sürüşlü bir robot yapmak.
- CNC veya 3D yazıcı prototiplerinde step motoru unipolar ya da bipolar modda sürerek eksen hareketini sağlamak.
- Sera otomasyonunda toprak nemi sensöründen gelen veriye göre sulama pompası motorunu otomatik açıp kapatmak.
- Perde veya jaluzi otomasyon sisteminde DC motoru ileri-geri çalıştırarak açma-kapama hareketini gerçekleştirmek.
- Konveyör bant düzeneklerinde bant hızını PWM sinyaliyle ayarlayarak malzeme akış hızını kontrol etmek.
- Engel algılayan gezgin robotlarda mesafe sensöründen gelen sinyale göre motorları anlık olarak durdurup ters yöne çevirmek.
- Model araç veya tekne projelerinde tek kart üzerinden hem ileri-geri hareketi hem de hız kademelerini yönetmek.
- Kapı veya vinç mekanizmalarında step motoru belirli adım sayısı kadar döndürerek hassas konumlandırma yapmak.
Bağlantı ve Kullanım
Motor A çıkışları OUT1-OUT2 klemensine, Motor B çıkışları ise OUT3-OUT4 klemensine bağlanır; motor besleme gerilimi kullanılan motorun anma değerine göre +Vs ve GND klemenslerinden verilir. IN1-IN2 pinleri mikrodenetleyicinin dijital çıkışlarına bağlanarak Motor A'nın dönüş yönü belirlenir, aynı mantıkla IN3-IN4 pinleri Motor B'nin yönünü kontrol eder. ENA ve ENB pinlerine PWM sinyali uygulanarak motor hızı ayarlanır; bu pinler jumper ile 5V'a sabitlenmişse motorlar sabit hızda, jumper çıkarılıp harici PWM verilirse değişken hızda çalışır. Motor besleme gerilimi düşük değerlerdeyken 5V-EN jumper'ı takılı bırakılarak kartın ürettiği 5V ile mikrodenetleyici de beslenebilir; motor gerilimi yükseldiğinde bu jumper çıkarılıp lojik besleme ayrı bir 5V kaynaktan sağlanmalıdır. Step motor sürülecekse motorun dört bobin ucu OUT1-OUT4 klemenslerine sırasıyla bağlanır ve IN pinleri kod içinde belirli bir sırayla tetiklenerek adım adım dönüş elde edilir. Devreyi ilk kez kurarken motor beslemesini kapalı tutup yalnızca lojik tarafı aktifken IN ve EN pinlerinin doğru mantık seviyelerini ürettiğini test etmek, motoru sürmeden önce olası bağlantı hatalarını görmeyi kolaylaştırır.
Paket İçeriği
- 1 adet L298N çift motor sürücü kartı
- Vidalı klemensler (motor ve güç bağlantıları için, kart üzerinde lehimli)
- Kontrol pin header'ları (kart üzerinde lehimli)
- Jumper başlıkları (5V-EN ve akım algılama hatları için)
- Kart üzerinde entegreye monte edilmiş pasif soğutucu
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Motor besleme gerilimi ile lojik besleme gerilimini karıştırmayın; motor beslemesi (Vs) ve lojik besleme (5V) girişleri farklı amaçlar için ayrılmıştır.
- 5V-EN jumper'ı takılıyken motor besleme gerilimini çok yükseltmeyin, aksi halde kart üzerindeki dahili regülatör aşırı ısınabilir.
- Yüksek akım çeken motorlarda kartın üzerindeki soğutucunun yeterli hava akımı alacağı şekilde yerleşim yapın.
- Aynı köprünün IN pinlerini aynı anda ikisini de HIGH ya da ikisini de LOW yapmaktan kaçının; bu durum motoru frenleme moduna sokabilir ve beklenmeyen ısınmaya yol açabilir.
- Mikrodenetleyici ile motor besleme kaynağının GND hatlarını mutlaka ortak bir noktada birleştirin, aksi halde kontrol sinyalleri düzensiz çalışabilir.
- Kart üzerindeki entegre, sürekli yüksek akımda çalışırken belirgin şekilde ısınabilir; sürücüye dokunmadan önce soğumasını bekleyin.
- Motoru ilk kez çalıştırmadan önce IN pinlerinin ve besleme kablolarının doğru klemense bağlandığından emin olun; ters bağlantı motorun beklenmedik yönde dönmesine ya da devrenin gereksiz yere ısınmasına yol açabilir.