TP4057 Type-C Batarya Şarj/Deşarj Modülü
TP4057 Type-C Batarya Şarj/Deşarj Modülü, tek hücreli Lityum iyon veya Lityum polimer bataryaların güvenli biçimde doldurulup boşaltılmasını sağlayan kompakt bir güç yönetim kartıdır. Kartın merkezinde bulunan TP4057 entegresi, USB Type-C girişinden gelen 5V gerilimi alarak bataryayı sabit akım ve sabit gerilim aşamalarıyla 4,2V seviyesine kadar şarj eder ve akım belirli bir eşiğin altına düşünce şarjı otomatik olarak sonlandırır. Koruma devresi sayesinde batarya aşırı şarj, aşırı deşarj ve kısa devreye karşı korunur; şarj ve deşarj yolu tek kart üzerinden yönetilir. Arduino tabanlı taşınabilir projelerde ve pille çalışan devrelerde batarya yönetim katmanı olarak kullanılır.
Teknik Özellikler
| Şarj Yönetim Entegresi | TP4057 |
| Giriş Konnektörü | USB Type-C |
| Giriş Gerilimi | 5V DC (USB standardı) |
| Şarj Kesim Gerilimi | 4,2V ±%1 (tek hücre Li-ion/LiPo) |
| Şarj Yöntemi | Doğrusal, sabit akım ardından sabit gerilim |
| Şarj Akımı | Harici program direnciyle ayarlanabilir, üst sınır 500 mA |
| Şarj Sonlandırma | Akım belirli bir eşiğin altına düşünce otomatik durur |
| Yeniden Şarj Başlatma | Batarya gerilimi belirli seviyenin altına düşünce otomatik olarak yeniden başlar |
| Termal Koruma | Yüksek güç kaybında entegre sıcaklığını sınırlayan dahili geri besleme |
| Desteklenen Batarya Tipi | Tek hücreli (1S) Li-ion / LiPo, nominal 3,7V |
| Deşarj Çıkışı | Yükü beslemek için ayrı OUT+/OUT- çıkış hattı |
| Koruma Fonksiyonları | Aşırı şarj, aşırı deşarj ve kısa devre koruması |
| Durum Göstergesi | Şarj sürecini ve dolum durumunu gösteren LED |
| Şarj Devresi Tipi | Doğrusal şarj devresi, anahtarlamalı gerilim dönüştürücü içermez |
| Kart Bağlantı Şekli | Lehim pedleri üzerinden kablo veya header bağlantısı |
| Uyumluluk | Herhangi bir mikrodenetleyici veya standart 5V USB güç kaynağıyla doğrudan uyumlu, ek programlama gerekmez |
| Kısa Devre Koruması | Çıkışta kısa devre algılanınca güç kesilir |
Öne Çıkan Özellikler
- TP4057 entegresi ile tek hücreli Li-ion/LiPo bataryaları 4,2V referans gerilimine kadar hassas biçimde şarj eder.
- USB Type-C girişi sayesinde yaygın kablolarla yönden bağımsız ve pratik bir bağlantı imkanı sunar.
- Şarj akımı harici program direnciyle ayarlanabildiği için farklı kapasitedeki bataryalara uyarlanabilir.
- Dahili termal geri besleme devresi, yüksek güç kaybı durumunda entegrenin aşırı ısınmasını önler.
- Ayrı deşarj çıkışı sayesinde batarya, kartın koruma devresi üzerinden bağlı yüke güç verebilir.
- Aşırı şarj, aşırı deşarj ve kısa devre koruma fonksiyonları batarya ömrünü ve kullanım güvenliğini artırır.
- Küçük boyutlu kart yapısı, taşınabilir ve yer kısıtı olan projelere kolayca entegre edilir.
- Ek bir mikrodenetleyici veya yazılım gerektirmeden, tak-çalıştır mantığıyla doğrudan kullanılabilir.
- Doğrusal şarj mimarisi sayesinde anahtarlamalı devrelerde görülen yüksek frekanslı gürültü oluşturmaz.
Kullanım Alanları
- Arduino veya ESP32 tabanlı taşınabilir bir sensör kutusunun Li-ion bataryasını Type-C kablo ile şarj etmek.
- Güneş panelinden gelen enerjiyi geçici olarak depolayan küçük bir güç bankası devresinde şarj kontrolcüsü olarak kullanmak.
- Mobil robot platformlarında sürüş devresini besleyen bataryayı proje çalışırken durdurmadan şarj etmek.
- El yapımı taşınabilir ölçüm cihazlarında bataryanın hem şarj hem deşarj döngüsünü tek kart üzerinden yönetmek.
- LED aydınlatmalı taşınabilir bir fenerin bataryasını gece boyunca güvenle şarj etmek.
- Öğrenci projelerinde tek hücreli Lityum bataryayla çalışan devrelerin güç yönetim katmanını oluşturmak.
- Kesintisiz çalışması gereken küçük bir izleme sisteminde bataryayı şebeke varken şarj edip, kesinti anında aynı bataryadan devreyi beslemek.
- Kamp veya saha kullanımı için hazırlanan taşınabilir bir LED fener ya da alarm kutusunun bataryasını güneş paneli veya powerbank üzerinden şarj etmek.
- Atölye ortamında birden fazla küçük Lityum bataryayı test etmek için tek bir Type-C şarj istasyonu kurmak.
Bağlantı ve Kullanım
Bataryanın artı ve eksi uçları modül üzerindeki B+ ve B- pedlerine, güç verilecek devre ise OUT+ ve OUT- çıkışlarına bağlanır. Şarj işlemi için USB Type-C girişine 5V veren bir adaptör veya bilgisayar portu takılır; kart üzerindeki LED, şarj sürerken belirli bir renkte yanar ve batarya dolduğunda rengi değişerek işlemin tamamlandığını bildirir. Şarj akımını değiştirmek isteyen kullanıcılar, TP4057 entegresinin program bacağına bağlı direnç değerini devre şemasında belirtilen formüle göre seçmelidir; direnç değeri küçüldükçe şarj akımı artar, büyüdükçe azalır. Deşarj çıkışı, batarya şarj olurken bile bağlı yükü beslemeye devam edebildiği için kart aynı anda hem güç kaynağı hem şarj cihazı olarak çalışabilir. Kartı devreye almadan önce B+ ve B- ile OUT+ ve OUT- uçlarının karıştırılmadığından emin olunmalı, bağlantılar mümkünse lehimlenerek sağlamlaştırılmalıdır. İlk kullanımda bataryasız durumda sadece Type-C girişine güç vererek LED'in yandığını görmek, ardından bataryayı bağlayıp gerilimin kademeli olarak yükseldiğini gözlemlemek, bağlantıların doğru yapıldığını teyit etmenin basit bir yoludur. Deşarj çıkışına bağlanan yükün çektiği akım, kart üzerindeki koruma devresinin akım sınırını ve bataryanın verebileceği akımı aşmamalıdır; aksi halde koruma devresi devreye girerek çıkışı kesebilir.
Paket İçeriği
- 1 x TP4057 Type-C Batarya Şarj/Deşarj Modülü
- Batarya, Type-C kablo ve bağlantı teli pakete dahil değildir
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Modül tek hücreli (1S) Li-ion/LiPo bataryalar için tasarlanmıştır; seri bağlı çok hücreli batarya paketlerinde kullanılmamalıdır.
- Batarya kutupları ters bağlanırsa entegre veya batarya zarar görebilir, B+ ve B- bağlantıları mutlaka doğru yönde yapılmalıdır.
- Kartın koruma devresi temel güvenlik önlemleri sağlasa da, batarya sürekli gözetimsiz şekilde şarjda bırakılmamalıdır.
- Şarj akımını belirleyen direnç değeri değiştirilmeden önce TP4057 entegresinin akım hesaplama formülü mutlaka kontrol edilmelidir.
- Yüksek ortam sıcaklığında uzun süreli şarj, termal koruma devreye girerek şarj akımının otomatik olarak düşmesine neden olabilir.
- Hasarlı veya şişmiş Lityum bataryalar bu modülle şarj edilmemeli, kullanım öncesinde batarya durumu görsel olarak kontrol edilmelidir.
- Kart açıkta, nemli veya iletken yüzeylere temas edecek şekilde bırakılmamalı, kısa devre riskine karşı uygun bir kutu içine yerleştirilmelidir.
- Deşarj çıkışına bağlanan yükün çektiği akım, kartın ve bataryanın kaldırabileceği sınırların üzerine çıkmamalıdır.